Document Type : The scientific research paper
Authors
1
PhD student in Nahj al-Balagha Sciences and Teachings, Payame Noor University, Tehran, Iran
2
Professor, Department of Quranic and Hadith Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
Abstract
Semantics is one of the most important scientific tools for uncovering and explaining the hidden layers of meaning, particularly in revealed texts. By providing a systematic framework, this discipline enables textual analysis and the examination of semantic relations among lexical items. Using a descriptive-analytical method and a semantic approach, the present study examines the meanings of lexical items belonging to the semantic field of Sūq (driving, herding, or impelling) and their significations in the Holy Qur’an. The study aims to identify the literal and figurative significations of these lexical items, as well as their semantic connotations, which play a key role in determining the meaning of each word. The findings indicate that, depending on the context and contextual clues, these lexical items can be classified into three groups. The first consists of the term Sūq, which is used both in a material sense, with a literal signification, and in a spiritual sense, with a figurative signification. The second comprises terms such as "Ṭard, Nafy, Izjāʾ, Jalāʾ, Nahr, Daʿʿ, Dahr, Rajm, and Istifzāz," which denote material meanings with literal significations. The third includes terms such as "Ḥashr, Khasaʾ, Laʿn, Qatl, Buʿd, and Suḥq," which are used in spiritual meanings with figurative significations. Furthermore, material meanings account for the highest frequency of occurrence, while disbelief and ingratitude are identified as the most important causes of human beings’ exclusion from divine mercy. These lexical items also exhibit a variety of semantic connotations, including positive, negative, neutral, derogatory, and threatening meanings.
Keywords
Main Subjects
Article Title [Persian]
بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآن کریم
Authors [Persian]
-
امیراحمد عظیمی
1
-
محمدهادی امین ناجی
2
1
دانشجوی دکتری رشته علوم و معارف نهج‌البلاغه، دانشگاه پیام نور تهران، ایران.
2
استاد گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه پیام نور تهران، ایران.
Abstract [Persian]
معناشناسی از مهم‌ترین ابزارهای علمی در کشف و تبیین لایه‌های پنهان معنا، به‌ویژه در متون وحیانی به‌شمار می‌آید. این دانش با ارائه چارچوبی نظام‌مند، امکان تحلیل متن و بررسی روابط معنایی میان واژگان را فراهم می‌سازد. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر رویکرد معناشناسی به بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآن‌کریم می‌پردازد. هدف پژوهش، شناسایی دلالت‌های حقیقی و مجازی و نیز بار معنایی این واژگان است که نقشی کلیدی در فهم معنای هر واژه ایفا می‌کنند. یافته‌ها نشان می‌دهد که این واژگان با توجه به سیاق و قرائن در سه گروه قرار می‌گیرند: نخست واژه سوق که هم در معنای مادی (با دلالت حقیقی) و هم در معنای معنوی (با دلالت مجازی) به‌کار رفته است؛ دوم واژگانی چون طَرد، نَفی، إزجاء، جَلاء، نَهر، دَعّ، دَحر، رَجم و إستِفزاز که دارای معانی مادی (با دلالت حقیقی) می‌باشند؛ و سوم واژگانی نظیر حَشر، خَسأ، لَعن، قَتل، بُعد و سُحق که در معانی معنوی (با دلالت مجازی) استعمال شده‌اند. افزون بر این، بیشترین بسامد به معنای مادی اختصاص دارد و کفر و ناسپاسی به عنوان مهم‌ترین علل طرد انسان از رحمت الهی شناخته شده‌اند. همچنین، این واژگان از بار معنایی متنوعی چون مثبت، منفی، خنثی، تحقیر‌آمیز، تهدیدآمیز برخوردارند.
Keywords [Persian]
-
دلالت های حقیقی و مجازی
-
معناشناسی
-
حوزه معنایی
-
سوق (راندن)
-
قرآن کریم
)